احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

364

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

است و در مردان به سبب بالا بودن خطر در محيط كارى بيشتر شايع مىباشد . قرار گرفتن در معرض بعضى ذرات گرد و غبار ، موجودات زنده و مواد شيميايى عوامل خطر هستند ، در بعضى افراد استنشاق ذرات گرد و غبار يا مواد شيميايى مربوط به موجودات زنده مانند پروتئين‌ها و هاگ‌هاى قارچى يك حالت آلرژى به وجود مىآورد كه باعث تورم بافت ريه و تنگى نفس مىشود ، اين حالت به نام آلرژى خارجى كيسه‌هاى هوايى شناخته مىشود . ذرات گرد و غبار ، هاگ‌هاى قارچى و مواد شيميايى كه ممكن است در محل كار وجود داشته باشند مىتوانند بر روى افرادى با مشاغل مختلف تأثير بگذارند . اين هاگ‌هاى قارچى و مواد شيميايى حتى در منازل نيز يافت مىشوند . علل آن : بسيارى مواد در محيط كار مىتوانند پاسخ آلرژيك كه باعث اين بيمارى گردد را موجب شوند . چندين شكل مختلف اين نوع نارسايى وجود دارند كه براساس شغلى كه معمولا باعث آن مىگردد طبقه‌بندى و نام‌گذارى مىشوند ، براى مثال : در ريه‌هاى كشاورزان اين حالت حساسيت ، به وسيله هاگ‌هاى قارچ از علف‌هاى خشك كپك زده بروز مىكند و اگر ذرات حاصل از فضولات پرندگان عامل خطر باشند بيمارى به نام ريه پرنده‌بازان مشهور مىشود ، ساير موادى كه مىتوانند اين بيمارى را شروع كنند عبارتند از پنير كپك‌زده ، ذرات قهوه ، قارچ و بعضى مواد شيميايى كه در صنايع و كارخانجات براى توليد پوشش يا بسته‌بندى مواد به كار مىروند . ميكروارگانيسم‌هاى خاصى كه مىتوانند در سيستم‌هاى تهويه‌ى هوايى و مرطوب‌كننده‌هاى هوا وجود داشته باشند نيز مىتوانند در ادارات ، سالن‌ها ، كارخانه‌ها اين بيمارى را به وجود آورند ، اين بيمارى باعث تورم كيسه‌هاى هوايى و مسيرهاى كوچك هوايى در ريه‌ها مىگردد . ديواره‌ى كيسه‌هاى هوايى ضخيم شده و كارآيى خود را در ردوبدل كردن اكسيژن با خون از دست مىدهد و مسيرهاى هوايى نيز باريك مىشوند . تمام افرادى كه ، در معرض اين مواد قرار داشته باشند دچار اين بيمارى نمىگردند البته در بعضى افراد كه آمادگى نسبى براى آلرژى دارند قرار داشتن در معرض اين مواد مىتواند باعث به وجود آمدن حملات شديد اين بيمارى گردد و اگر قرار داشتن در معرض اين بيمارى باز هم ادامه يابد ، اين افراد ممكن است به نارسايىهاى طولانى مدتى كه مىتواند باعث صدمات دائمى به ريه‌ها گردد ، مبتلا شوند . علائم يك حملهء شديد آلرژى خارجى كيسه‌هاى هوايى به سرعت شروع شده و مانند علائم آنفولانزا مىباشند اين‌ها معمولا 8 - 4 ساعت بعد از اولين تماس بروز كرده و عبارتند از : تب و سرماخوردگى ( سرمازدگى و لرز ) « 1 » - سرفه و خس‌خس سينه - احساس فشار و تنگى در سينه و در بعضى افراد تنگى نفس . اگر قرار داشتن در معرض اين مواد متوقف شود ، اين علائم معمولا به خودى خود بعد از 12 تا 24 ساعت شروع به كاهش كرده و معمولا بعد از 48 ساعت كاملا محو مىشوند ، اگر تماس بازهم ادامه يابد حملات شديد خواهد شد ، در نهايت بايد كاملا تحت درمان قرار گرفت . آمبولى ريوى « 2 » انسداد جريان خون ريه‌ها به وسيله يك يا چند لخته خونى مىباشد . اين بيمارى در زنان شايع‌تر از مردان است و سيگار كشيدن ، مصرف داروهاى ضد حاملگى در دوره‌هاى طولانى و عدم تحرك عوامل خطرآفرين هستند . در آمبولى ريوى قسمتى از يك لخته خونى « 3 » ، در سرخرگ‌هاى ريه قرار گرفته و به‌طور تقريبى يا كامل جريان خون را مسدود مىكند ، معمولا اين لخته از يك لخته بزرگتر كه در سياهرگ‌هاى پا و يا ناحيه لگن قرار دارد كنده شده ، سپس توسط جريان

--> ( 1 ) . chill ( 2 ) . pulmonary embolism ( 3 ) . embolus